Trump ‘Super Intelligence Force’u kurdu: Yapay zeka görev gücünün başında Jay Clayton

ABD Başkanı Donald Trump, 4 Ekim 2026 Pazar günü Truth Social’da yaptığı paylaşımla “Super Intelligence Force” adlı yeni bir yapay zeka görev gücü kurduğunu duyurdu. Ekibin başına Ulusal İstihbarat Direktörü Jay Clayton getirildi; Clayton aynı zamanda Beyaz Saray’ın yeni yapay zeka sorumlusu (“AI czar”) rolünü de üstleniyor.

Görev gücünde kimler var?

Trump’ın açıklamasına göre Clayton’a üç isim eşlik edecek: Federal Ticaret Komisyonu (FTC) Başkanı Andrew Ferguson, Pentagon’un araştırma ve mühendislikten sorumlu müsteşarı Emil Michael ve Personel Yönetimi Ofisi (OPM) Direktörü Scott Kupor. Ekip doğrudan Trump’a ve Beyaz Saray Personel Şefi Susie Wiles’a rapor verecek.

Clayton, ağustos ayında ulusal istihbarat direktörlüğü görevine başlamadan önce Trump’ın ilk döneminde ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’na (SEC) başkanlık etmiş, New York Güney Bölgesi’nde federal savcı olarak da görev yapmıştı. Politico’ya göre Clayton’ın seçilmesi, Trump’ın yapay zekada serbest piyasacı yaklaşımını korurken teknolojinin yaratabileceği risklere karşı da tetikte olduğunu gösterme çabasına işaret ediyor.

Görev gücü ne yapacak?

Trump paylaşımında, görev gücünün federal hükümetin tüketiciler, kamu yararı grupları, dini kuruluşlar, kritik altyapı sağlayıcıları ve “süper zeka şirketleri” ile ilişkilerini koordine edeceğini yazdı. Hedef ise Trump’ın ifadesiyle ABD’nin “süper zekada dünyaya liderlik etmeye devam etmesini” sağlamak.

İsimlendirme tesadüf değil: Trump, 29 Eylül’de imzaladığı bir kararnameyle federal kurumlara resmî iletişimde “yapay zeka” yerine “süper zeka” (Super Intelligence, SI) ifadesini kullanma talimatı vermişti.

Arka plan: “Ahlaki olarak bağlayıcı” mutabakat

Duyuru, Trump’ın 29 Eylül’de Beyaz Saray’da önde gelen yapay zeka şirketlerinin yöneticileriyle yaptığı toplantının ardından geldi. OpenAI, Anthropic ve Google’ın da aralarında bulunduğu şirketler, “White House Accord on Super Intelligence” adlı gönüllü bir taahhüt metnini imzaladı. Trump metni “ahlaki olarak bağlayıcı” diye nitelendirse de mutabakat yasal bir yükümlülük getirmiyor.

Metin, öncü modeller geliştiren şirketlerden “dört katmanlı kontrol ve denetim” istiyor: model yeteneklerini ve hizalamasını izleyen iç kontroller, bu kontrollerin çalıştığını doğrulayan bir iç ekip, bağımsız bir dış denetçi ya da değerlendirici ve raporları takip eden bağımsız bir yönetim kurulu komitesi. Şirketler ayrıca güvenlik standartlarını belirlemek için düzenli olarak bir araya gelmeyi kabul etti.

Neden önemli?

ABD yönetimi bugüne kadar yapay zekada katı düzenlemelerden kaçınıp sektörün kendi kendini denetlemesine ağırlık verdi. Yeni görev gücü bu çizgiyi tamamen değiştirmiyor; ancak yapay zeka politikasının artık doğrudan Başkan’a bağlı, üst düzey isimlerden oluşan bir yapı tarafından koordine edileceğini gösteriyor. Zamanlama da dikkat çekici: OpenAI’ın güvenlik ekibinde görev yapan David Robinson, hafta sonu The Atlantic’te yayımlanan yazısında şirketin “kültürünün bozulduğunu” söyleyerek istifa ettiğini açıkladı. Sektörden gelen güvenlik uyarıları artarken, gönüllü taahhütlerin ve yeni görev gücünün pratikte ne kadar etkili olacağı önümüzdeki aylarda netleşecek.

Kaynaklar:

• BBC News – Trump unveils ‘Super Intelligence Force’ to oversee AI policy
• NBC News – Trump announces members of ‘Super Intelligence Force’
• Politico – Trump gives spy chief new title: AI czar
• CBS News – Trump announces formation of AI “Super Intelligence Force”
• The Verge – Trump names his ‘Super Intelligence Force’
• TechCrunch – OpenAI safety employee resigns, claiming the company’s ‘culture is broken’